HOME
ZOEKTIPS
LINKS en LITERATUUR
ORGELS
LAATSTE WIJZIGINGEN
OVER ONS
DONATIES


LAATST BIJGEWERKT OP 08-10-2017

Gerardus Majella

Ga naar de site van de patroonheilige
Ga naar site van het gebouw c.q. de parochie
 
Parochie/kerkgemeente: H. Gerardus Majella
Dekenaat/kerkverband: Heerlen
Soort gebouw: Parochiekerk
Plaats: Heksenberg
Gemeente: Heerlen
 
Adres: Heerenweg 45
Postcode: 6414 AC
Coördinaten: x: 196237, y: 324965
 
Rijksmonumentennummer: 512778 Code: 6414AC-00045-01
Kadastrale gegevens: Heerlen B 8138; B 8137
Bouwpastoor/bouwpredikant: Pastoor Honee
 
Architect(en):
 
Kunstenaar(s):
 
Huidig gebruik: R.K. Kerk

 Foto: juni 2005

Redengevende omschrijving Rijksdienst voor de Monumentenzorg

Inleiding

 

R.K.-KERK ST. GERARDUS MAJELLA te Heksenberg is gebouwd in 1936 met  Neo-Romaanse invloeden naar ontwerp van architect A.J.N. Boosten. De  aannemer was de heer J. Heijnen. Het ontwerp van de kerk wordt gekenmerkt door het gebruik van geometrische figuren. In 1986 is het dak gerestaureerd en in 1991 de toren en het voegwerk.

Omschrijving

De R.K. KERK ST. GERARDUS MAJELLA heeft een hoofdzakelijk rechthoekige  plattegrond uitlopend in een halve cirkel ter plaatse van de absis. Rechts van het schip staan een toren op vierkante plattegrond en een zijentree met rechthoekige plattegrond. Het zadeldak van het schip ligt tussen haaksliggende zadeldaken ter plaatse van de narthex en de viering. De absis wordt bedekt door een rond tentdak en de kooromgang met sacristie door een rond dakschild. De toren heeft een terugliggend tentdak. Alle daken zijn bekleed met rode pannen. De kerk heeft asymmetrische gevels met een optrek van metselwerk in vlaams verband met een plint van mergel. Op de hoeken van de volumes loopt de plint iets hoger op. In de gevel bevinden zich rondboogvormige en ronde glas-in-lood vensters in rondboog bakstenen lijsten en dorpels. Voor enkele vensters zijn voorzetramen geplaatst. Verder bevinden zich in de gevel rechthoekige en rondboogvormige houten deuren met beslag. De VOORGEVEL heeft een rondboogvormig portiek met entree, deze heeft centraal brede dubbele rondboogvormige deuren en in de zijgevels van het portiek smalle dubbele deuren. De entree is bereikbaar via drie baksteen treden. In de voorgevel aan weerszijden van het portiek bevindt zich een klein venster. De vijf rollagen van het portiek hebben een sluitsteen met beeld naar ontwerp van Hans Glebocki. Hierboven bevindt zich een groot rond venster opgedeeld door drie kunststeen ringen in een verdiept gelegen ronde lijst met kunststeen spuwer. Rechts in de voorgevel staat de toren, deze heeft drie boven elkaar gelegen vensters in een  uitgewerkte bakstenen nis. De plint is hoger onder het onderste venster. Ongeveer halverwege de toren bevinden zich drie vensters, deze zijn naast elkaar gelegen. De toren wordt rechts verbreed door een rond trappenhuis onder een rond tentdak. In de gevel van het trappenhuis bevinden zich kleine rechthoekige, verspringende vensters onder latei.  De RECHTERZIJGEVEL begint links met het ronde trappenhuis, dat voor de  kerktoren staat. Over de volle hoogte van de toren lopen drie iets  verdiepte gelegen nissen, waartussen driehoekige baksteen lisenen. Onder in de middelste nis liggen twee vensters boven elkaar. In het bovenste deel van de toren bevinden zich drie rijen van drie grote galmgaten. Deze zijn gelegen onder gebogen rollagen, die de toren van boven beëindigen. De overige twee zijden van de toren zijn gelijk aan de tegenover liggende zijden. Rechts van de toren bevinden zich ter plaatse van het schip vier rondboogvensters gelegen boven een steunbeer met afdeksteen. De mergelplint is hoger ter plaatse van de steunberen. De gevel loopt ter plaatse van de viering hoger op en eindigt in een asymmetrische topgevel. In gevel bevindt zich een een groot rond venster met vierkante verdeling. Voor de gevel ligt het portaal van de zijentree, dit is een volume van twee lagen gelegen onder een platdak en een dakschild en is bereikbaar via een aantal baksteen treden. De eerste laag van de gevel is bedekt met de mergelplint. De gevel van het portaal is divers van vorm en in de gevel bevinden zich rondboogvormige, rechthoekige en ronde vensters en een houten deur. Ter plaatse van de kooromgang en de  sacristie is de gevel minder hoog dan van het schip. In de gevel van de  kooromgang bevinden zich in totaal zeven traveeën, met in elk travee twee bovenelkaar gelegen vensters in één nis. Aan het begin en het einde van de kromming van de gevel bevinden zich twee houten deuren. De kooromgang en sacristie worden afgedekt door een flauwhellend rond dakschild. Het dak eindigt tegen de halfronde gevel van de absis die hoog uitsteekt boven van dit dak. In de gevel bevinden zich twee vensters, gelegen tegen het koor. De gevel van de absis wordt beëindigd door waterspuwers, gelegen onder openingen van het ronde tentdak. Op het dak staat een kruis.  De LINKERZIJGEVEL is hoofdzakelijk het spiegelbeeld van de rechterzijgevel. In de gevel ter plaatse van de viering is een entree met houten deur. Er is geen portaal, wel een steunbeer tussen kooromgang en viering. In de gevel bevinden zich vijf rondboogvormige vensters ter plaatse van het schip. Geheel rechts in de gevel is een topgevel met daarin vijf rondboogvensters. 

Zicht op het priesterkoor. Foto juli 2006

Het INTERIEUR van de kerk is geheel uitgevoerd in schoon metselwerk in  vlaams verband. Het driebeukig schip heeft een plat plafond met  beschilderde balken. Het schip wordt van de zijbeuken gescheiden door vier rondbogen. Boven rondbogen bevinden zich drie kleine rondbogen. Er is een hogere rondboog gelegen tussen de viering en de zijbeuk. Links vooraan in de kerk bevindt zich een preekstoel, deze is bereikbaar via een schuine rondboognis in een kolom tussen twee rondbogen. Het oxaal heeft een beschilderde balustrade. Een halfronde absis wordt gescheiden van de kooromgang en de sacristie door vijf rondbogen. De bogen staan op marmeren zuilen, waarachter zich de zusterkapel en de sacristie bevinden. In de bogen bevinden zich vier glas-in-loodvensters van omstreeks 1950 in een houten kozijn. Achter de middelste boog bevindt zich de achthoekige doopkapel met een gewelfd plafond. Verder zijn in het interieur onder meer van belang de muurschildering in de absis, de terra cotta kruiswegstaties en de glas-in-loodramen van Charles Eijck. Het Jozef en Maria-altaar. De glas-in-loodramen achter het priesterkoor van René Smeets. Het rozetraam boven de entree door Ghislaine Waterschoot v.d. Gracht. De twee rozetramen door Joep Nicolas en Suzanne Nicolas en de preekstoel in Vermurail door J.Nicolas.

Waardering

De St. Gerardus Majellakerk bezit cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een geestelijke ontwikkeling. De architectuurhistorische waarde wordt bepaald door het bijzonder belang van de kerk voor de geschiedenis van de architectuur en neemt een prominente plaats in binnen het oeuvre van architect A.J.N Boosten. Met name vanwege de hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het ontwerp door het gebruik van geometrische vormen en de bijzondere samenhang tussen exterieur en interieur. Wegens de situering is de kerk van bijzondere betekenis verbonden aan de uitbreiding en het aanzien van Heerlen als mijnontginningsstad. De St. Gerardus Majellakerk is van algemeen belang ondermeer vanwege de architectonische gaafheid van exterieur en interieur en de betrokkenheid van verschillende  kunstenaars. (Datum: 20-07-1999).

Voor informatie over het Dekenaat Heerlen zie ook http://www.dekenaatheerlen.net/

Zie verder ook: http://www.rijckheyt.nl/sjablonen/rijckheyt/pagina.asp?subsite=100&pagina=347

Ruimtelijke context

De kerk ligt langs de drukke, doorgaande weg van Heerlen naar Brunssum. Komend vanuit Heerlen ligt de kerk aan de ingang tot de woonwijk Heksenberg, Links en achte wordt de kerk begrensd door een groot plantsoen, rechts is het plantsoen klein en grenst de kerk aan een parkeerplaatsje.

Type

Eenschepige, kruisvormige, romaniserende kerk met een toren, rechts van de ingang en een ronde absis.

Bouwgeschiedenis

Bouwjaar 1936. De kerk is uigebreid beschreven door Jos Pouls in 'Ware Schoonheid of louter praal?' op de pagina's 132-133, 141-147 en 160-161.

Exterieur

De kerk is opgebouwd in baksteen. Zowel het middenschip als de dwarsbeuken hebben zadeldak, dat gedekt is met zwarte pannen. De absis en de toren zijn gedekt met leien. De ingang en de zijkanten van de dwarsbeuken zijn voorzien van grote, ronde vensters.

 

Absis. Foto: juni 2005

Linkerzijde. Foto: juni 2005

Interieur

 Foto juli 2006

In de absis van de kerk is o.a. een enorm schilderwerk van Charles Eijck te bewonderen. Zie verder hierboven bij de redengevende omschrijving van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg.

Orgel

In 1940 plaatste Klais (Bonn, D) in deze kerk een driemanuaals orgel; voor nadere bijzonderheden zie: www.kerkconcerten.nl

Hoofdwerk:

Gedekt Pommer 16'  
Principaal 8'
Roerfluit 8'
Octaaf 4'
Holfluit 4'
Ruisquint 2st
Vulwerk 4st
Dulciaan 16'
   
Positief:  
Gemshoorn 8'  
Lieflijk Gedekt 8'
Principaal 4'
Blokfluit 4'
Flageolet 2'
Sesquialter 2st
Scherp 3-4st
Trompet 8'
   
Zwelwerk:  
Quintadeen 8'
Wilgenpijp 8'
Zweving 8'
Dwarsfluit 4'
Principaal 2'
Nasard 1 1/3'
Terts-Cymbel 3-4st
Kromhoorn 8'
Tremulant
 
Pedaal:  
Principaalbas 16'
Subbas 16'
Zachtebas 16' (= transmissie Gedektpommer)
Octaafbas 8'
Gedektbas 8'
Koraalbas 4'
Nachthoorn 2'
Bazuin 16'
   

Koppels:

Pedaal - Hoofdwerk
Pedaal - Positief
Pedaal - Zwelwerk
Hoofdwerk - Positief
Hoofdwerk- Zwelwerk
Positief - Zwelwerk
 
Systeem:
Electro-pneumatisch

Bron: G.M.I.Quaedvlieg – Orgeldocumentatie Limburg (Stadsbibliotheek Maastricht). 
 

 

Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella
Gerardus Majella