HOME
ZOEKTIPS
LINKS en LITERATUUR
ORGELS
LAATSTE WIJZIGINGEN
OVER ONS
DONATIES


LAATST BIJGEWERKT OP 20-02-2017

Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen

 
Soort gebouw: Klooster met kloosterkerk
Plaats: Rolduc
Gemeente: Kerkrade
 
Adres: Heyendallaan 80-82
Postcode: 6464 EP
Coördinaten: x: 204067, y: 320179
 
Rijksmonumentennummer: 23601 Code: 6464EP-00082-01, 23600 Code: 6464EP-00080-01, 513727 Code 6464EP-00082-03, 513728, Code 6464EP-00082-04
Kadastrale gegevens: Kerkrade B 7725, B/3659
 
Architect(en):
 
Kunstenaar(s):
 
Huidig gebruik: Abdijkerk

Foto: juni 2010

Redengevende omschrijving Rijksdienst voor de Monumentenzorg

Abdijkerk. Zeer belangrijk Romaans gebouw XII, westbouw ingrijpend hersteld, XVII. Abdijgebouwen XVII en XVIII; seminarievleugel 1849. Terrassentuin nog herkenbaar. Resten van tuinmuur, plm 1700 en twee tuinhuisjes plm 1700 Bosquet en vijvers. Mechanisch torenuurwerk, Jos v.d. Kerkhof, 1936, later voorzien van elektrische opwinding. Op de oude watertoren van de vroegere Abdij Rolduc zit een zuidwijzer, aangebracht op een grijze steen welke gedeeltelijk ingekleurd is. Op de grote binnenplaats is nog een eenvoudiger stenen zuidwijzer, in de muur gemetseld. (Datum: 17-01-1967). De abdijgebouwen staan eveneens onder Monumentenzorg onder nummer 513727. Voor de redengevende omschrijving hiervan zie verderop.

Redengevende omschrijving Rijksdienst voor de Monumentenzorg voor kloosterhoeve

Foto: juni 2010

Kloosterhoeve van de voormalige Augustijnerabdij Rolduc. Waarschijnlijk naar ontwerp van Jacob Couven (1753- 1812) gebouwd in 1792-1794. Gelegen ten zuiden van het voorplein van de abdij en bestaande uit drie vleugels van twee verdiepingen langs de oost-, zuid- en westzijde van een binnenplaats en een korte noordvleugel van drie verdiepingen haaks op de westvleugel. Op de noordwesthoek een voorpoort uit 1851.

Uitgezonderd de schuur in het midden van de zuidvleugel, die iets hoger is opgetrokken en voorzien is van een zadeldak, zijn de vleugels voorzien van schilddaken. Het geheel is opgetrokken in baksteen met toepassing van hardsteen voor de segmentboogomlijstingen van vensters en ingangen en zandsteen voor de poortomlijstingen. De gevel aan de binnenplaatszijde van genoemde schuur kreeg een extra monumentale detaillering en werd onder andere geleed met Dorische pilasters. In het interieur werden onderdelen toegepast van het vorige gebouw waarvoor de hoeve in de plaats kwam: het zuidelijke economiegebouw van abt Winandus Lamberti (1650-1664). In het woongedeelte een Dorische schouw met het in de tijd van herplaatsing op het wapenschild op de latei aangebrachte jaartal 1792. Verder onder meer een marmeren schouw en een deur met rijke omlijsting, beide XVIIB.

Kloosterhoeve van belang als onderdeel van het vrm. abdijcomplex en vanwege de grote architectuurhistorische waarde. (Datum: 17-01-1967).

Redengevende omschrijving Rijksdienst voor de Monumentenzorg mbt Abdijgebouwen

Inleiding

 

Abdijgebouwen, XII; XIII; XVII; XVIII; XIX en XX A. Deel uitmakend van het complex Rolduc.

Omschrijving

Abdijgebouwen op een E-vormige plattegrond met enkele aangebouwde vleugels en bijbouwen. Abdijkerk. Zeer belangrijk Romaans gebouw XII, westbouw ingrijpend hersteld, XVII. Aan de noordzijde de zgn. Abtenvleugel uit 1671 en de vml. watertoren eveneens uit 1671. Haaks op de achtergevel van deze vleugel twee vml. seminariegebouwen uit resp. 1754 en 1877 met een aanbouw uit 1941.  Aan de zuidzijde van de abdijkerk twee vml. seminariegebouwen, van oorsprong XIX, echter na afbraak herbouwd XX B. De Fabritiusvleugel, datering 1754, is gesitueerd aan de oostzijde. Haaks op de uiteinden van de Fabritiusvleugel aan de oostzijde werden  in 1924 en 1926 seminarievleugels aangebouwd naar ontwerp van architect J. Stuyt en geheel in de stijl van de bestaande gebouwen.  Fabritiusvleugel door een kloostergang verbonden met de Abtenvleugel, datering XIX.  Aan de noordzijde viertal aan- en bijgebouwde seminarievleugels en economiegebouwen, datering XX a.  Aan de voorzijde van de abdijkerk, zuidzijde, economiegebouwen gebouwd 1904. Aan de binnenplaatszijde de zgn. Aula Minor, gebouwd 1938.   Aan de oostzijde terrassentuin nog herkenbaar. Resten van tuinmuur, plm. 1700. Twee tuinhuisjes plm. 1700.  In de noord-oostelijke hoek van de terrassentuin het vml. kloosterkerkhof met een kleine open kerkhofkapel met spitsboogtoegang, datering XIX c.

Waardering

De abdijgebouwen bezitten cultuurhistorische waarden als bijzondere uitdrukking van een culturele, geestelijke en typologische ontwikkeling. Architectuurhistorische waarden ontlenen de gebouwen aan hun belang voor de geschiedenis van de architectuur, de esthetische kwaliteiten van de ontwerpen en de ornamentiek. Ensemblewaarde ontlenen de gebouwen aan hun betekenis als essentieel onderdeel van het complex Rolduc dat cultuurhistorisch en architectuurhistorisch van nationaal belang is. De gebouwen zijn van algemeen belang wegens de redelijke mate van architectonische gaafheid van ex- en interieur, de hoogwaardige architectonische kwaliteit van de samenstellende onderdelen en in relatie tot de visuele gaafheid van de landschappelijke omgeving. Tevens is sprake van architectuurhistorische typologische en functionele zeldzaamheid. (Datum: 19-03-2001).

Redengevende omschrijving Rijksdienst voor de Monumentenzorg voor de Aula Maior

Inleiding

THEATER genaamd Aula Maior en behorend bij het complex Rolduc. Het theater is ontworpen in 1936 door de architect Ir. Jos Cuypers. De bouwstijl is beïnvloed door het Neo-Classicisme. Voor wat betreft de akoustiek van de theaterzaal werd geadviseerd door Ir. Lyon uit Parijs.

Het theater van J. Cuypers (1936). Foto: juni 2010

Omschrijving

De plattegrond van de Aula Maior heeft een enigszins ovaal-vormige hoofdvorm. De constructie bestaat uit een staalskelet, gevuld met baksteen. De voorbouw voor de theaterzaal telt twee bouwlagen en wordt afgedekt met een plat dak. De middenrisaliet wordt afgedekt met een zadeldak. De theaterzaal heeft een licht golvend plat dak.

De symmetrische voorgevel heeft een middenrisaliet die afgesloten is met een tympaan. Het risaliet is aan de kanten afgezet met blokken natuursteen. In het risaliet zijn over de volle breedte drie rechthoekige houten toegangsdeuren met rondboogvormige bovenlichten geplaatst; deze zijn van een rondboogvormige omlijsting in natuursteen blokken voorzien. De bogen zijn voorzien van een sluitsteen. Boven de deuren bevinden zich drie rechthoekige vensters; deze hebben een kruisvormige indeling en zijn voorzien van roeden. In de topgevel van de risaliet bevindt zich een ovaal-vormig venster. De aansluitende muren van de middenpartij worden aan de buitenkant eveneens afgezet met blokken natuursteen, deels in verband, deels d.m.v. geïsoleerde blokken. In de onder- en bovengevel zijn telkens drie- en vijfdelige horizontaal geplaatste raamstroken aangebracht, voorzien van roeden. Alle genoemde vensters zijn omgeven c.q. geleed met dezelfde natuursteen. De achterliggende zaalpartij rijst op achter de portaalgevel en wordt in het zichtbare geveldeel, in het midden bekroond door een segmentboog. De toneeltoren wordt afgedekt met een mansardekap.

In de rechterzijgevel in totaal 12 smalle hoge rechthoekige glas-in-lood vensters.

Van het INTERIEUR is onder meer het volgende van belang. In het portaalgedeelte kleine trappenhuizen met lambrisering van blauw/groen geglazuurde tegeltjes en trapleuning met houten handlijst. De zaalpartij opent zich rondend en aflopend vanaf de ingang naar het toneel. Aan de kant van de ingang bevindt zich een licht uitzwenkend balkon met balustrade. De orkestbak is voor de toneelopening gesitueerd. Aan weerszijden van de toneelruimte bevindt zich een kleine ere-loge. Links van de toneelruimte bevindt zich aansluitend een grime- en kleedlokaal, met op de verdieping een berging voor toneelkleding. Aan de rechterzijde bevindt zich de berging voor de coulissen en attributen. De ruimte onder toneelvloer doet eveneens dienst als bergruimte.


Waardering

De Aula Maior bezit cultuurhistorische waarden als bijzondere uitdrukking van een culturele, geestelijke en typologische ontwikkeling. Architectuurhistorische waarden ontleent de Aula Maior aan het bijzondere belang van het gebouw als voorbeeld van het oeuvre van architect ir. Jos Cuypers, wegens de ornamentiek en de bijzondere samenhang tussen ex- en interieur. De Aula Maior bezit ensemblewaarde als essentieel onderdeel van het vml. kloostercomplex Rolduc dat cultuurhistorisch en architectuurhistorisch van nationaal belang is en van bijzondere betekenis is voor het aanzien van Kerkrade. De Aula Maior is van algemeen belang wegens de architectonische gaafheid van ex- en interieur en de architectuurhistorische en functionele zeldzaamheid. Datum: 19-03-2001.


Bedevaartgegevens (H. Lucia) klik hier.

Ruimtelijke context

De abdij Rolduc ligt dicht bij het Wormdal en de Limburgs-Duitse grens. De kerk maakt deel uit van een groot complex met een ruime binnenplaats. Een deel van het complex aan de zuidzijde is omgevormd tot woonhuizen, een deel tot conferentieoord, een deel bevat een school en een deel bevat nog steeds het seminarie van het bisdom Roermond.

Type (Abdijkerk en abtshuis)

Romaanse kerk met drie schepen en een toren aan de westelijke ingang. De absis heeft een klaverbladvorm. Het abtshuis links naast de kerk is gebouwd in Maaslandse renaissancestijl.

Abtshuis, foto: juni 2010

Bouwgeschiedenis

De voormalige abdij Kloosterrade of Rolduc (Rode-le-Duc) werd in 1104 gesticht door Ailbertus van Anthoing als abdij van de reguliere kanunniken van de St. Augustinus. De westbouw kwam tot stand in de tweede helft van de 12e eeuw met wijzigingen in 1624 en 1668. In 1209 werd de kerk gewijd (altaarwijding in 1224).  In 1797 werd het klooster opgeheven, waarna in 1831 de gebouwen gebruikt werden om als Klein-Seminarie van het bisdom Luik en vanaf 1843 als Klein-Seminarie met pensionaat van het bisdom Roermond. Thans huisvesten de gebouwen, naast de abdijkerk, een streekschool, een priesteropleiding en een congrescentrum. De grote vleugels geheel rechts bevatten wooneenheden. De kerk heeft zwaar te lijden gehad van brand, aardbeving, mijnschade en verbouwingen. In 1853 begon de eerste restauratie onder leiding van P.J.H. Cuypers, gevolgd door een tweede restauratie in 1891-1902, waarbij het in de 16e eeuw aangebrachte laat-gotische koor werd afgebroken en vervangen dor een reconstructie van het romaanse koor (1893). Een restauratie in 1931-1932 betrof voornamelijk de westbouw en de gewelven die door mijnschade ontzet waren. In 1962 is de toren nogmaals gerestaureerd.

 

Exterieur

Westbouw, foto: juni 2010

De kern van het complex is de romaanse abdijkerk in de as van een rechthoekige binnenhof. Deze kruisbasiliek heeft een klaverbladvormig koor met crypte en een hoogopgaand westwerk. De oudste delen van de kerk zijn het buitenmuurwerk van het klaverbladvormige deel van de crypte (gewijd in 1108) en de funderingen van dwarspand en schip. In 1130 verrees boven de crypte het klaverbladvormige koor met stenen overwelving, in 1138 gevolgd door het overwelfde transept. De westbouw kwam tot stand in de tweede helft van de 12e eeuw met hoogopgaande middentoren ter breedte van de  middenbeuk, geflankeerd door lagere torens in het verlengde van de zijbeuken. De kapconstructie van het schip kwam tot stand in 1586 na brandschade in 1574 of 1580. Bij ingrijpend herstel van deze westbouw in 1624 heeft men de bovenste geleding van de middentoren toegevoegd. De spits met lantaarn dateert van 1668.

Vierkante hoektoren, voormalige watertoren. Foto: december 2004

De binnenhof wordt omringd door verschillende abdijgebouwen. Links van de kerk staat de abtenvleugel uit 1671-1676. Dit tweelaags gebouw in classicistische vormen is voorzien van een hoger opgetrokken middenpartij met gebogen fronton en hardstenen kruisvensters. De links aansluitende vierkante hoektoren met knobbelspits is een watertoren uit 1671 met een zonnewijzer hoog in de gevel.

Het 'Institut'. Foto: juni 2010

De vleugel rechts van de kerk, het Institut, heeft eveneens een hogere middenpartij met gebogen fronton en is in 1849 ontworpen naar plannen van de F. Klausener uit Burtscheidt (D). Aan de oostzijde van de binnenhof bevindt zich de Morettivleugel met twee torenvormige zijpaviljoenen en middenpartij met fronton, gebouwd in  1751-1754 in Lodewijk XV-stijl naar een ontwerp van de Akense architect Joseph Moretti.

Morettivleugel (1751-'54) met haaks erop de uitbreiding van Stuyt van 1926. Foto: juni 2010

De noordvleugel bestaat uit twee abdijgebouwen, resp. uit 1754 en 1877. De van oorsprong 19e eeuwse seminariegebouwen in de zuidvleugel zijn na 1950 herbouwd.

Aan de westzijde van de binnenhof bevindt zich het driezijdige voorterrein, dat wordt afgesloten door een gebouw uit 1923-1937. Aan de zuidzijde van het voorterrein ligt de voormalige kloosterhoeve, die mogelijk naar ontwerp van Johann Joseph Couven werd gebouwd in 1792-1794. Deze U-vormige hoeve omvat verder een korte drielaags noordvleugel met en op de noordwesthoek een neoclassicistische voorpoort uit 1851.

Uitbreiding van Stuyt, 1926. Foto: juni 2010

Haaks op de uiteinden van de Morettivleugel aan de oostzijde van de binnenhof heeft men 1924-1926 seminarievleugels aangebouwd naar plannen van J. Stuyt, geheel in de stijl van de 18e eeuwse gebouwen.

Het theater of ‘aula maior’ kwam in 1936 tot stand in de stijl van het neoclassicisme naar plannen van J. Th. J. Cuypers. Deze gebouwen zijn deels gestitueerd rond een restant van een terrastuin uit ca. 1700 met delen van een tuinmuur en twee tuinhuisjes. In de noordoosthoek bevindt zich het voormalige kloosterkerkhof met een kleine neogotische kerkhofkapel uit 1875. Omgeven door hellingbossen ligt aan de noordkant het Bosquet Rolduc met, terrasvormig oplopend, vier grotere en enkele kleinere visvijvers.

Interieur

Zicht op het priesterkoor met schilderingen van Kanunnik M. Goebbels. Foto: juni 2010

Zicht op de zangtribune, Foto: juni 2010

Onder abt Erpo begon men in 1143 de kerk westwaarts met drie traveeën te vergroten. Ter hoogte van de eerste en de derde travee van het middenschip zijn de zijbeuken opgehaald tot pseudotransepten met dwarse tongewelven. Met de tweede travee en de in tweede helft van de 12e eeuw toegevoegde vierde travee corresponderen zijbeuktraveeën met middenzuilen tussen de hoofdpijlers en ribloze kruisgewelven. Bijzonder aan het interieur is de rijkdom en grote variatie van het romaans beeldhouwwerk van de kapitelen van de zuilen in crypte en schip. Vier zuilen van de crypte en drie wandzuilen van de zuiderzijbeuk hebben basementen in de vorm van dierlijke monsters. De in verschillende typen uitgevoerde kapitelen vertonen grote overeenkomst met de gebeeldhouwde kapitelen van de kathedraal van Doornik. Verde zijn er veel oude grafzerken in de kerk aanwezig. Het gehele interieur is voorzien van wand- en gewelfschilderingen uit de periode rond 1900, vervaardigd door de Akense kanunnik M. Goebels.

De eerder genoemde Morettivleugel bevat een fraaie rococo-bibliotheek.

Een kloostergang uit 1896 verbindt de abtenvleugel met de Morettivleugel.

Bron: Monumenten in Nederland. Limburg. Waanders Uitgevers, Zwolle en Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Zeist

Crypte, foto: juni 2010

Orgel

De oudste vermelding van een orgel in deze abdijkerk dateert uit 1627 toen door Schaede (Dld) een tweemanuaals orgel werd geplaatst; dit werd in 1750 door Heiliger gewijzigd en moest in 1834 plaats maken voor een nieuw orgel, gebouwd door Korfmacher (Dld); dit laatste instrument werd reeds in 1843 verkocht aan het seminarie te Sint Truiden (waar het tijdens de Tweede Wereldoorlog verloren ging); de Gebr.Müller (Riefferscheidt, D) plaatsten in 1853 in de abdijkerk een nieuw tweemanuaals orgel; dit moest in 1932 wijken voor het huidige driemanuaals orgel, gebouwd door Klais (Bonn, D); dit instrument werd gezien als een reaktie op “de toenmalige confectie-orgelbouw, karakterloos en grof van klank en niet correct van mechaniek en ladeconstructie”; het valt op vanwege “meer vulstemmen en tongwerken” en het ontbreken van “al te orkestrale grondstemmen”; in 1996 werd het door Gebr.Vermeulen (Weert) gerestaureerd. Bron: G.M.I.Quaedvlieg – Orgeldocumentatie Limburg (Stadsbibliotheek Maastricht)

 

Hoofdwerk                       C-a"'

  • Bourdon                   16'
  • Principal                    8'
  • Nachthoorn               8'
  • Offenflöte                  8'
  • Dulciana                    8'
  • Praestant                  4'
  • Rohrflöte                   4'
  • Quint                         2 2/3'
  • Gemshoorn               2'
  • Mixture                     IV - VI
  • Bombarde                 16'
  • Trompete                  8'
  • Clairon                      4'

Positief                           C-a"'

  • Rohrflöte                   8'
  • Gemshorn                 8'
  • Blockflöte                  4'
  • Sing. Princ                 4'
  • Flagelott                   2'
  • Spitzquinte               1 1/3'
  • Krummhorn               8'

Zwelwerk                         C-a"'

  • Liebl. Gedackt           16'
  • Sing. Principal           8'
  • Spitzflöte                  8'
  • Salicional                  8'
  • Vox Celeste              8'
  • Octave                      4'
  • Traversflöte              4'
  • Schweizerpfeife        2'
  • Nachthorn                 2'
  • Sexquialtera             II
  • Cymbal                     IV
  • Trompet Harm.         8'
  • Vox Humana             8'

Pedaal                            C-g"'

  • Principal                    16'
  • Subbass                    16'
  • Echobass                  16'
  • Quintbass                 10 2/3'
  • Octaafbass                8'
  • Bassflöte                   8'
  • Choralbass                4'
  • Choralbass                4'
  • Rauschpfeife              III-IV
  • Posaune                    16'

Bron: Uitgave Orgelfestival Limburg 2005 (SOL)

In 1987 plaatsten Gebr.Vermeulen (Weert) bovendien een tweemanuaals koor-orgel.

 

                Hoofdwerk                            Positief                                  Pedaal

                Prestant 8’                            Roerfluit 8’                            Subbas 16’

                Bourdon 8’                            Gamba 8’

                Octaaf 4’                               Fluit 4’

                Octaaf 2’                               Nasard 2 2/3’

                Mixtuur III                             Woudfluit 2’

                Kromhoorn 8’

Bron: G.M.I.Quaedvlieg – Orgeldocumentatie Limburg (Stadsbibliotheek Maastricht)

Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen
Abdijkerk Rolduc en abdijgebouwen